साहित्य

काठमाडौँ, भाद्र १ । प्रकृतिका रमणीय दृश्यहरूबाट रमाउँदै साहित्यिक पदयात्रालाई निरन्तरता दिँदै आएको अखिल नेपाल प्रगतिशील लेखक सङ्घ(अन्पा)ले आफ्नो सातौँ पदयात्रा सम्पन्न गरेको छ ।  भाद्र १ गतेका दिन कागेश्वरी मनहरा नगरपालिकाको कौवा पार्क देखि कागेश्वरी झरना हुँदै सुन्दरी जलसम्म सङ्घले आफ्ना पदयात्रा सम्पन्न गरेको थियो । पदयात्रामा १६ जना सृष्टाहरुको उपस्थिति रहेको थियो । सहयात्रामा निरन्तर सहभागिता हुँदै आएकी ७ वर्षीय सान्वी जोशीले कविता प्रस्तुत गरेकी थिइन् । उनी भन्छिन्, यात्रा एकदमै रमाइलो भयो । अलि अलि थकाई लागे पनि यहाँको प्रकृतिसँग रमाउँदा एकदमै आनन्दित भएकी छु ।’  नयाँ तथा पुराना सृष्टाहरुलाई प्रगतिशील साहित्यिक आन्दोलनमा उत्प्रेरित गर्ने उद्देश्यका साथ…

।  काठमाडौँ ।नेपाल प्रज्ञा-प्रतिष्ठान, नेपाल ललितकला प्रज्ञा- प्रतिष्ठान र नेपाल सङ्गीत तथा नाट्य प्रज्ञा-प्रतिष्ठानको सहकार्यमा प्राज्ञिक सम्मिलन- २०८१ प्रज्ञा-प्रतिष्ठानको देवकोटा सभाकक्षमा आयोजना गरिएको थियो। प्रमुख अतिथि ,प्रज्ञा-प्रतिष्ठानका संरक्षक एवम् संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्‌डयन मन्त्री बद्रीप्रसाद पाण्डेले दीप प्रज्वलन गरेर उक्त सम्मिलनको समुद्घाटन गर्नुभएको थियो ।उक्त सम्मिलनलाई दुई सत्रमा विभक्त गरिएको थियो ।उहाँले सम्मिलनलाई सम्बोधन गर्दै प्रज्ञा-प्रतिष्ठानहरू ज्ञानको थलो भएकाले आआफ्ना ठाउँबाट विधागत रूपमा सबैले योगदान पुर्‍याउनुपर्ने बताउँदै व्यावसायिक रूपमा कर्मचारीहरूले सतत राष्ट्र सेवा गरेका छन् कि छैन, यसको समीक्षा हुनुपर्ने बताउनु भएको थियो । मन्त्री पाण्डेले राजनीतिभन्दा माथि उठेर प्रज्ञा-प्रतिष्ठानहरूले खोज अनुसन्धान गर्दै प्राज्ञिक सांस्कृतिक क्षेत्रको विकासका लागि ज्ञान…

काठमाडौँ । मदन पुरस्कार २०८० को लागि पाँच कृतिको छनौट गरिएको छ । मदन पुरस्कार गुठीले ‘मदन पुरस्कार २०८०' का लागि भक्त स्याङतानको 'डम्फुको आत्मालाप', जीवन क्षेत्रीको नुन-तेल,  भावेश भुमरी र प्रणिता चाम्लिङको भावलिपि, मोहन मैनालीको मुकाम रणमैदान र  रोशन थापा 'नीरव' को सन्त्रासका साठी दिन कृतिहरू छनौट गरेको जानकारी दिएको छ । यी मध्ये एकलाई वर्ष २०८० को मदन पुरस्कार अर्पण गरिने मदन पुरस्कार गुठीले जनाएको छ । मदन पुरस्कार छनौटका लागि ३०४ पुस्तकहरू प्राप्त भएको गुठीले जानकारी दिएको छ ।

श्रावण ४, काठमाडौँ । ‘प्रकृतिको मानव सेवाको भूमिकाको आधारमा नै धर्मको विकास भएको’ प्रा.डा.बद्रिविशाल पोखरेलले बताए । प्रगतिशील लेखक सङ्घको आयोजनामा भएको मार्क्सवादी दृष्टिमा धर्म र संस्कृति विषयक ७३औँ परिसंवाद कार्यक्रमको सन्दर्भमा उनले सो धारणा राखेका हुन् । श्रावण ४ गते सङ्घको बागबजारस्थित कार्यालयमा भएको कार्यक्रममा साहित्यकार पोखरेलले ‘धर्मभित्रको रुढीवाद, अन्धविश्वासलाई हटाएर मानव सेवामा क्रियाशील हुनु नै वास्तविक धर्म भएको बताए– ‘धर्मलाई नयाँ सन्दर्भ अनुसार सिर्जनात्मक तरिकाले प्रयोग गर्दै जानुपर्दछ ।’ कार्यक्रममा आफ्नो धारणा राख्नै प्रा.डा.पोखरेलले ‘अध्यात्मवाद भनेको रुढीवाद हो तर अध्यात्म भनेको मनोवैज्ञानिक कुरा हो’ उनले भने, ‘अध्यात्मवादभित्रका नकारात्मक पक्षहरूको खण्डन गर्दै तथा सकारात्मक पक्षहरूको ग्रहण गदै अगाडि बढ्नुपर्दछ…

  - डा चूडाप्रसाद ढकाल डा. कौशिला रिसालको "कर्णालीको उज्यालो" कविता (FB:18 June 2024 ,05 Ashar 2081) कर्णाली क्षेत्रको प्राकृतिक सौन्दर्य र त्यहाँका जनताको जीवन सङ्घर्षलाई संवेदनशील र कलात्मक ढङ्गले चित्रण गर्ने उत्कृष्ट प्रयास हो। कविताले एकै समयमा व्यक्तिगत र सामूहिक चेतनाको खोजी, सभ्यता र मानवताको अनुभवलाई उजागर गर्दछ। "चेतनाको एक झिल्को आगो" र "पुर्खाको सभ्यता" जस्ता प्रतीकात्मक शब्दावलीले जीवनको गहिरो अर्थलाई प्रकट गर्छ, जसले कविताको साहित्यिक सौन्दर्यलाई अझै सजीव बनाउँछ।   कविताको पहिलो खण्डले कविताको पात्रको आन्तरिक यात्रा र आत्म-अन्वेषणको कथालाई प्रस्तुत गर्छ। "मलाई टिप्नु थियो चेतनाको एक झिल्को आगो" र "बुझ्नु थियो पुर्खाको सभ्यता" जस्ता पङ्क्तिहरूले कविको गहिरो…